Lectuur: “Oever” van Ludwig Volbeda

Dit jeugdboek was er ook eentje voor de Kleine Cervantes, de Gentse boekenjury.

Ik vond het in het begin nogal vreemd: het is niet meteen duidelijk wie er aan het woord is, wat dat is met die Oever – het blijkt een persoon te zijn – en waarover het gaat. Pas beetje bij beetje wordt dat duidelijk, maar ik vrees dat sommige minder geoefende lezers – lees: jongeren die het verplicht moeten lezen – tegen dan al afgehaakt zijn.

Jip moet een zelfportret maken voor de tekenles op school, maar slaagt daar maar niet in, hoewel die echt wel goed kan tekenen. De voorkeur daarvoor gaat uit naar insecten en dan vooral kevers, vandaar ook de tekening op de boekomslag. Jip is dan ook echt gefascineerd door kleine beestjes. Maar ook door de nieuwe jongen in de klas, en vooral door Oever, die jammer genoeg verhuisd is en die op die manier gewoon verdwenen is. Oever had nochtans de hele wereld van Jip veranderd…

12 updates beschikbaar

(Let op, spoiler).

Wat ook niet meteen duidelijk is, en duidelijk zo bedoeld is, is dat Jip eigenlijk een meisje is. In jongenskleren. Met jongenshobby’s. En die nochtans wel op jongens valt. Pas op het einde beseft ze dat ze eigenlijk gewoon liever een jongen zou zijn.

Dit is dus duidelijk een boek over het worstelen met genderidentiteit, met verliefd zijn, met queer zijn… Maar zoals ik ergens las: “Dit is wel echt een goed voorbeeld van een boek dat is geschreven met de hoop op een Gouden Griffel en dat bedoel ik niet als compliment. Ik bedoel dat dit een kinderboek voor volwassenen is en daar kan ik niks mee.” Onze leerlingen hadden ook een beetje dat probleem, en niet iedereen vond het even goed. Toch vond ik het wel iets hebben, ja. Ik kan me voorstellen dat sommige jongeren zich hier heel hard in zullen herkennen, hopelijk een duwtje in de rug krijgen en zich niet meer alleen met hun problemen voelen.

En dan is wat mij betreft een boek wel geslaagd, ja.

De Kleine Cervantes, editie 2025-2026

Wat vinden jongeren zélf het allerbeste jeugdboek? Dat is het opzet van de Kleine Cervantes, de jeugdliteratuurprijs van de Stad Gent. Elk jaar lezen meer dan 100 Gentse jongeren uit de eerste graad van het middelbaar onderwijs 5 jeugdboeken, genomineerd door een professionele jury. Ze lezen, debatteren, gaan creatief aan de slag in workshops en kiezen uiteindelijk een winnaar die wordt bekendgemaakt op het slotfeest.

Vorig jaar deed onze school voor de eerste keer mee met deze literatuurprijs: een dozijn leerlingen en een handvol leerkrachten ging de uitdaging aan om de vijf boeken te lezen én onderling te bespreken. Uiteindelijk bleven er 8 leerlingen over, en die hadden een bijzonder fijn slotevenement in mei.

Het was duidelijk voor herhaling vatbaar, en dus zijn we er dit jaar opnieuw bij, met vijf nieuwe, te bespreken en te beoordelen boeken:

  • Welkom thuis, chrononauten / Dirk Weber
  • De spin en de sleutel / Anna Woltz
  • Ommouw me / Ted van Lieshout
  • Oever / Ludwig Volbeda
  • De wonderverteller: over de reizen van Marco Polo / Lida Dijkstra en Djenné Fila

De Kleine Cervantes werd in 1998 in het leven geroepen om het leesplezier via de school een duwtje in de rug te geven. Leerkrachten gaan actief aan de slag met hun leerlingen uit de eerste graad middelbaar onderwijs, een leeftijdsgroep waarin lezen dreigt af te nemen. Ze discussiëren, debatteren, creëren én feesten. Zo wil de Kleine Cervantes het leesplezier aanwakkeren en daarmee de persoonlijke, cognitieve en emotionele ontwikkeling van jongeren bevorderen.

En dat, dat kunnen wij als school alleen maar toejuichen, toch?

Klik hier voor nog meer info!